Cảm nghĩ về bài thơ Bánh trôi nước của Hồ Xuân Hương

Cảm nghĩ về bài thơ Bánh trôi nước của Hồ Xuân Hương
5 (100%) 481 đánh giá

Cảm nghĩ về bài thơ Bánh trôi nước của Hồ Xuân Hương – Bài làm 1

Hồ Xuân Hương là một nhà thơ với nhiều tác phẩm hay, và được người đời sau này biết tới với biệt danh “Bà chúa thơ nôm”. Những tác phẩm của bà thường nói về thân phận của những phụ nữa, cuộc đời gập ghềnh nhiều sóng gió. Trong đó nổi lên tác phẩm: Bánh trôi nước, tới nay vẫn được mọi người ca ngợi.

Loading...

Bà là một nhà thơ nổi tiếng của vào khoảng cuối thế kỉ XVIII, những năm đầu thế kỉ XIX cùng thời với đại thi hào Nguyễn Du. Chế độ phong kiến lúc này đang ở giai đoạn suy tàn, và đã bộc lộ ra những mặt trái đầy xấu xa. Hồ Xuân Hương cũng là một người giàu tâm huyết với những con người và cuộc đời khác. Bà gửi gắm những điều suy tư, những trăn trở trước hiện thực phức tạp, trước những số phận bất hạnh, nhất là phụ nữ vào thơ của mình. Tác phẩm Bánh trôi nước là sự phản ánh thân phận đau khổ, sự phụ thuộc của người phụ nữ, đồng thời ngợi ca những phẩm chất cao quý của họ.

Bánh trôi nước là loại bánh quen thuộc, và dân dã ở các vùng đồng bằng Bắc Bộ. Gạo nếp được xay nhuyễn thành bột, lọc cho mịn, sau đó để thật ráo rồi nặn cho thành từng miếng nhỏ thật tròn, nhân bánh được làm bằng đường thẻ có màu nâu đỏ. Bánh được đem vào nồi nước sôi, luộc chín rồi vớt ra nhúng sơ vào nước lạnh và xếp lên đĩa. Bánh khi nguội ăn dẻo, có vị thơm ngọt. Cho tới hiện tại, dân gian vẫn thường cho rằng đây là loại bánh tinh khiết, có thể mang dùng để cúng lên ông bà tổ tiên, trời đất. 

Câu thơ:

“Thân em vừa trắng lại vừa tròn,
Bảy nổi ba chìm với nước non”. 

Bài thơ Bánh trôi nước của tác giả Hồ Xuân Hương thuộc loại thơ vịnh vật. Chiếc bánh trôi được miêu tả vừa trắng, lại vừa tròn, trông thật đẹp đẽ, và đáng yêu. Thế nhưng, đằng sau những của những chi tiết miêu tả về món bánh trôi nước rất thực ấy. Điều mà bà muốn nói lên đó chính là những người phụ nữ và thân phận họ. Xưa nay, người phụ nữ vẫn thường được gọi là phái đẹp, là một trong những tinh hoa của tạo hóa. Vì thế, khi nhìn chiếc bánh trôi nước xinh xắn ấy, ta thường dễ liên tưởng đến vẻ đẹp tinh khôi, trong trắng của người con gái đang độ xuân thì.

Cuộc đời những người phụ nữ thời xưa ấy, cũng giống như chiếc bánh trôi kia. Biết bao lần vất vả bất công, phải chịu đựng số phận ba chìm bảy nổi trong xã hội còn nặng tính trọng nam khinh nữ. Lễ giáo phong kiến đã tước đoạt khỏi họ quyền tự do, buộc những con người ấy phải sống lệ thuộc vào người khác, mà ở đây chính là những người chồng. Tại gia thì tòng phụ, xuất giá thì tòng phu, phu tử thì tòng tử. Những lễ giáo, những thế lực đen tối luôn khiến họ rơi vào nghịch cảnh thương đau. Người phụ nữ trong thơ của Xuân Hương cũng không ngoại lệ, cũng phải chịu chung số phận với người phụ nữ trong thi ca của Nguyễn Du: 

“Đau đớn thay phận đàn bà, 
Lời rằng bạc mệnh củng là lời chung!”

Không được làm chủ số phận, cuộc đời mình. Người phụ nữ phong kiến nào có khác chi những chiếc bánh trôi nước. Có ngon hay dở cũng đều là do tay kẻ làm ra nó: 

“Rắn nát mặc dầu tay kẻ nặn”.

Nhưng điều đáng nói ở đây lại là chuyện khác, câu chuyện về tấm lòng son. Nhân của bánh trôi được làm bằng đường thẻ với màu nâu sẫm. Khi bánh chín thì lớp vỏ bằng bột nếp sẽ có màu trắng trong, có thể nhìn thấy rõ màu của nhân bánh. Câu thơ ví nhân bánh như tấm lòng son, thì cái ẩn ý của tác giả muốn gửi gắm đã được bộc lộ ra. Thi sĩ Hồ Xuân Hương muốn nói lên rằng, cho dù số phận của những người phụ nữ ấy có bị chà đạp, có bị vùi dập, cho dù cuộc đời có ba chìm bảy nổi và bất công đến đâu đi chăng nữa. Những người phụ nữ, người vợ vẫn luôn một lòng giữ nguyên vẹn các phẩm giá cao quý của mình. Cách nói rất khiêm nhường mà vẫn chứa đựng ý chí kiên định biết chừng nào. Đồng thời, câu thơ đó cũng như một lời thách thức ngấm ngầm nhưng không kém phần quyết liệt gửi tới cả xã hội phong kiến đầy tàn bạo:

“Rắn nát mặc dầu tay kẻ nặn,
Mà em vẫn giữ tấm lòng son.”

Bài thơ tứ tuyệt chỉ với 4 câu, 28 chữ mà chưa biết bao hàm ý. Nữ sĩ Xuân Hương với cái nhìn đầy nhân văn, cùng quan điểm tiến bộ và thái độ dũng cảm, kiên định hiếm có đã phác họa vô cùng thành công chân dung đẹp đẽ của người phụ nữ Việt Nam. Tư tưởng, suy nghĩ tiến bộ của bà đã được thể hiện qua những câu thơ sắc sảo, và điêu luyện. Điều đó đã giúp những tác phẩm của bà sẽ còn sống mãi trong lòng người đọc.

Cảm nghĩ về bài thơ Bánh trôi nước của Hồ Xuân Hương – Bài làm 2

Hồ Xuân Hương là một nhà thơ nổi tiếng của nước ta vào cuối thế kỉ XVIII, đầu thế kỉ XIX và bánh trôi nước là một trong những kiệt tác thơ Nôm của bà.

Là người giàu tâm huyết với con người và cuộc đời, Hồ Xuân Hương đã gửi gắm vào thơ những điều suy tư trăn trở trước hiện thực phức tạp của xã hội, trước số phận bất hạnh của con người, nhất là phụ nữ. Bánh trôi nước phản ánh thân phận đau khổ, phụ thuộc của người phụ nữ và ngợi ca phẩm chất cao quý của họ.

Bánh trôi là thứ bánh quen thuộc, dân dã của vùng đồng bằng Bắc Bộ. Muốn làm bánh cần thực hiện : Gạo nếp xay thành bột nhuyễn, lọc cho mịn, để thật ráo rồi bẻ thành từng miếng nhỏ, nặn cho tròn, nhân làm bằng đường thẻ có màu nâu đỏ. Sau đó cho bánh vào nồi nước sôi, luộc chín, vớt ra nhúng sơ vào nước lạnh rồi xếp vào đĩa. Chờ nguội, bánh ăn dẻo và thơm ngọt thì thưởng thức. Người xưa cho rằng đây là thứ bánh tinh khiết, có thể dùng để cúng. (Mùng 3 tháng 3 Âm lịch có tục cúng trời đất, tổ tiên bằng bánh trôi, bánh chay và hoa quả).

Bài thơ Bánh trôi nước thuộc loại thơ vịnh vật (giống như Quả mít, Cái quạt, Con ốc nhồi…) Hồ Xuân Hương chịu ảnh hưởng sâu sắc của cách diễn đạt trong thơ ca dân gian:

Thân em vừa trắng lại vừa tròn,

Bảy nổi ba chìm với nước non.

Chiếc bánh trôi vừa trắng, vừa tròn, thật đẹp đẽ, đáng yêu nhưng đằng sau những chi tiết rất thực ấy lại là điều Hồ Xuân Hương muôn nói người phụ nữ và thân phận họ. Xưa nay, phụ nữ được gọi là phái đẹp, là tinh hoa của tạo hóa. Bởi vậy, nhìn chiếc bánh trôi nước xinh xắn, ta dễ liên tưởng đến vẻ đẹp trong trắng của người con gái đang xuân.

Cũng giống như chiếc bánh trôi bao lần chìm nổi, người phụ nữ xưa phải chịu số phận bảy nổi ba chìm trong xã hội trọng nam khinh nữ đầy bất công. Lễ giáo phong kiến đã tước đoạt quyền tự do, buộc họ phải sống lệ thuộc vào người khác. Tại gia tòng phụ, xuất giá tòng phu, phu tử tòng tử. Đau đớn hơn cả là những thế lực đen tối luôn đẩy họ vào nghịch cảnh đau thương.

Không được làm chủ số phận của mình, người phụ nữ nào có khác chi chiếc bánh trôi ngon hay dở là do tay kẻ làm ra nó: Rắn nát mặc dầu tay kẻ nặn.

Nhưng điều đáng nói lại là chuyện khác, chuyện tấm lòng son. Nhân bánh trôi làm bằng đường thẻ màu nâu sẫm. Khi bánh chín lớp vỏ bằng bột nếp có màu trắng trong, nhìn thấy rõ màu của nhân. Nhân bánh ví như tấm lòng son thì cái ẩn ý mà tác giả muôn gửi gắm đã bộc lộ ra. Nữ thi sĩ  muốn khẳng định rằng dù có bị chà đạp, vùi dập, dù cuộc đời có ba chìm bảy nổi đến đâu chăng nữa thì người phụ nữ vẫn giữ nguyên vẹn phẩm giá cao quý của mình. Một cách nói khiêm nhường mà chứa đựng một ý chí kiên định biết chừng nào. Bên cạnh đó ,nó như một lời thách thức ngấm ngầm mà quyết liệt với cả xã hội phong kiến bạo tàn:

Rắn nát mặc dầu tay kẻ nặn,

Mà em vẫn giữ tấm lòng son.

Bài thơ tứ tuyệt chỉ có 4 câu, 28 chữ mà hàm chứa bao ý nghĩa. Xuân Hương với cái nhìn nhân văn, với quan điểm tiến bộ và thái độ dũng cảm hiếm có đã phác họa thành công chân dung đẹp đẽ về người phụ nữ Việt Nam. Với tư tưởng tiến bộ của Xuân Hương , bà đã thể hiện qua nghệ thuật thơ sắc sảo, điêu luyện khiến thơ của bà sống mãi trong lòng người đọc.

Cảm nghĩ về bài thơ Bánh trôi nước của Hồ Xuân Hương – Bài làm 3

Hình ảnh người phụ nữ trong xã hội phong kiến xưa là đề tài đã trở nên quen thuộc trong thơ văn Việt Nam, họ được nhắc đến với thân phận “ hồng nhan bạc mệnh”, luôn phải sống trong những đạo luật hà khắc của xã hội. Vậy mà họ vẫn luôn làm tròn trọng trách của một người vợ, một người mẹ. Thấu hiểu tâm sự của người phụ nữ, Hồ Xuân Hương đã viết bài thơ “ Bánh trôi nước” để nói lên tiếng lòng của phận làm nữ.

Thân em vừa trắng lại vừa tròn
Bảy nổi ba chìm với nước non
Rắn nát mặc dầu tay kẻ nặn
Mà em vẫn giữ tấm lòng son

Bằng lối thơ thất ngôn tứ tuyệt và mượn hình ảnh bánh trôi nước, Hồ Xuân Hương đã kể lại câu chuyện về thân phận thấp cổ bé họng của người phụ nữ trong xã hội phong kiến xưa. Câu thơ đầu tiên: “ Thân em vừa trắng lại vừa tròn” giống như lời kể chuyện của chính chiếc bánh trôi nước để miêu tả về hình dáng vừa trắng lại vừa tròn của mình. Đó cũng chính là nét đẹp của một người phụ nữ phúc hậu và mạnh khỏe. Người phụ nữ xưa đẹp như vậy mà thân phận của họ thì lại trái ngược hẳn : “Bảy nổi ba chìm với nước non”.

Hồ Xuân Hương đã mượn đúng hình ảnh khi nấu bánh trôi để nói về cuộc đời của người phụ nữ lúc nào cũng long đong lận đận. Trong xã hội phong kiến xưa, người phụ nữ không được coi trọng, họ như một món hàng qua tay nhiều người, muốn thổ lộ lòng mình mà cũng chẳng biết nói với ai. Giống như thân phận của Thúy Kiều, Đạm Tiên, thân phận người phụ nữ trong bài thơ “ Bánh trôi nước” cũng là kiếp hồng nhan mà bạc mệnh.

Rắn nát mặc dầu tay kẻ nặn
Mà em vẫn giữ tấm lòng son

Chiếc bánh trôi thành hình tròn trịa hay méo mó đều do tay người nặn mà thành, mượn chính hình ảnh này, Hồ Xuân Hương đã ẩn dụ về sự thăng trầm của người phụ nữ xưa. Họ không được tự mình quyết định hạnh phúc mà phải chịu sự sắp xếp của xã hội, “ cha mẹ đặt đâu con ngồi đấy” hay “ Xuất giá tòng phu, phu tử tòng tử”. Nhiều khi họ bị kết tội oan uổng như “ Người phụ nữ Nam Xương” của Nguyễn Dữ nhưng cũng không thể làm gì được, giống như chiếc bánh trôi kia, không thể tự quyết định hình dáng của mình mà phải phụ thuộc vào tay “ kẻ nặn”. Vậy mà “ tấm lòng son” vẫn không hề bị nhàu nát, chiếc bánh trôi kia có bị méo mó về hình dạng vẫn bọc nguyên vẹn được phần nhân bên trong. Người phụ nữ trải qua bao thăng trầm, thiệt thòi cũng vẫn giữ tròn đạo làm con, làm vợ và làm mẹ. Đó là tấm đáng trân trọng của người phụ nữ. Hồ Xuân Hương thấu hiểu những nhọc nhằn, áp lực của người phụ nữ xưa cũng chính vì cuộc đời bà cũng gặp phải nhiều gian truân, mấy đời chồng mà vẫn chưa tìm được bến bờ hạnh phúc:

“ Cố đấm ăn xôi, xôi lại hẩm
Bằng lòng làm mướn, mướn không công”

Tiếng kêu từ tận đáy lòng của người phụ nữ cũng đã hao mòn cả tuổi xuân vì tình chính là sự thấu hiểu về kiếp người bé nhỏ ngay cả mưu cầu chính đáng là tìm cho mình một tấm chồng cũng là điều không thể. Qua bài thơ, Hồ Xuân Hương đã thay người phụ nữ lên án những đạo lí bất công của xã hội, đẩy đưa người phụ nữ vào hoàn cảnh khó khăn.
Hồ Xuân Hương đã sử dụng thành công biện pháp ẩn dụ và chọn hình ảnh bánh trôi nước một cách hợp lí để nói về thân phận của người phụ nữ. Bằng giọng thơ đanh thép vừa tự hào, vừa xót thương cho người phụ nữ, Hồ Xuân Hương đã để lại cho văn đàn nghệ thuật Việt Nam những tiếng đau nhức nhối về một chế độ phong kiến mục nát luôn tìm mọi cách để “ bạo hành” tinh thần ngươì phụ nữ. Thơ của bà vì thế mà đi sâu vào lòng người và cũng vì vậy mà Hồ Xuân Hương trở thành “ bà chúa thơ nôm” của nền văn học Việt Nam.

Ngày nay, cái nhìn về người phụ nữ trong xã hội đã khác xưa, họ đã và đang được xã hội công nhận về tài năng và phẩm hạnh của mình, hàng loạt phong trào đòi quyền bình đẳng cho phụ nữ đã diễn ra. Và có lẽ vị trí của người phụ nữ trong cuộc sống sẽ còn được tôn trọng hơn nữa trong tương lai.

Cảm nghĩ về bài thơ Bánh trôi nước của Hồ Xuân Hương – Gợi ý

Hồ Xuân Hương là con của một nhà nho ở Nghệ An.Bà sống nhiều năm ở Thăng Long.Là người có học,tài thơ văn.Cuôc đời của bà có nhiều bi kịch.Bà là một trong những nhà thơ lớn cùa dân tộc.Bà được ca ngợi là “Bà chúa thơ nôm.”Bà đã để lại cho đời khoàng 50 bài thơ Nôm và tập thơ chữ Hán.Trong đó có bài “Bánh trôi nước”(các bạn nên ghi lại bài “Bánh trôi nước”)

-“Bánh trôi nước” là bài thơ đa nghĩa và có thể thơ thất ngôn tứ tuyệt.Tác giả tả bánh trôi nước làm bằng bột nếp,nhân bằng đường phên(lòng son),dáng bánh tròn,trắng,được luộc sôi “bảy nổi ba chìm”.Bài thơ còn có một hàm nghĩa độc đáo khác.

Câu 1 :”Thân em vừa trắng lại vừa trắng lại vừa tròn”,gợi tả chất bánh ngon lành,tinh khiết,chiếc bánh xinh xắn,dân dã bình dị đáng yêu, hàm ẩn sự duyên dáng,trinh trắng,vẻ đẹp xinh xắn của người thiếu nữ Việt Nam.Hai tiếng “thân em” không chỉ nhân hóa chiếc bánh trôi nước mà còn thể hiện một cách nói đậm đà màu sắc dân gian,mà còn ngợi ca đức tính khiêm nhường,kính đáo,duyên dáng của người con gái làng quê.

Câu 2,3 ngôn ngữ tương phản:”rắn” và “nát”,nghĩa đen là bánh ngon hay không ngon;nghĩa bóng là hạnh phúc hay là bất hạnh,đều tùy thuộc vào “tay kẻ nặn”,người cha,người chồng… vào lễ giáo phong kiến,vào số phận.Thành ngữ “ba chìm bảy nổi”được vận dụng tài tình nhằm gợi tả số phận người phụ nữ Việt Nam trong xã hội thời phong kiến trọng nam khinh nữ.

Câu 3,4 có cấu trúc:”mặc dù…mà…vẫn…”nhằm khẳng định một tâm thế:

“Rắn nát mặc dầu tay kẻ nặn,
Mà em vẫn giữ tấm lòng son”

“Vẫn giữ” biểu thị môt thái độ kiên trì,bền vững.”Tấm lòng son”tượng trưng cho phẩm chất son sắt thủy chung,chịu thương chịu khó của người phụ nũ Việt Nam trong cuộc đời .Câu thơ đó thể hiện niềm tự hào và biểu lộ khá đậm tính cách của Xuân Hương.

-“Bánh trôi nước”là 1 bài thơ Nôm đa nghĩa,nó thể hiện tình càm gắn bó thiết tha của Hồ Xuân Hương đối với nền văn học Việt Nam cổ đại và ca ngợi cao phẩm chất cao quý cùa người phụ nữ Việt Nam.

Ứng dụng VĂN MẪU TỔNG HỢP trên điện thoại với hơn 30k bài văn mẫu hay nhất, giải bài tập SGK, soạn văn đầy đủ chi tiết. Hãy tải App ngay để chúng tôi phục vụ bạn tốt hơn nhé!

Nếu thấy bài viết hay, hãy động viên và chia sẻ ban biên tập! Các bình luận không phù hợp sẽ bị cấm bình luận vĩnh viễn.

Loading...

Thống kê tìm kiếm

DMCA.com Protection Status