Home / Ngữ văn / Ngữ văn lớp 10 / Phân tích bài thơ Cảnh ngày hè của Nguyễn Trãi

Phân tích bài thơ Cảnh ngày hè của Nguyễn Trãi

Đề bài: Phân tích bài thơ Cảnh ngày hè của Nguyễn Trãi

Bài làm

Phân tích bài thơ Cảnh ngày hè – Nhà thơ Nguyễn Trãi là một danh nhân lớn của nước ta, ông là một vị tướng vô cùng tài giỏi có mưu lược. Tác giả Nguyễn Trãi còn có tài trong lĩnh vực quân sự chính trị và ngoại giao, bên cạnh đó ông còn có tinh thần nhân văn nhân đạo. Các tác phẩm mà Nguyễn Trãi sáng tác đều thể hiện tinh thần yêu nước như Bình Ngô Đại Cáo, như một bản tuyên ngôn độc lập thứ hai của nước Việt Nam chúng ta. Bài thơ "Cảnh ngày hè" được tác giả viết trong những ngày nhàn hạ khi ông đã cáo lão về quê ở ẩn rời xa những thị phi ở chốn quan trường nhiều nhiễu nhương.

Bài thơ "Cảnh ngày hè" được tác giả mở đầu bằng hình ảnh một ông lão nông dân ngồi nhàn rỗi dưới bóng cây trong ngày hè oi ả. Lối ngắt nhịp đều đặn khiến cho mọi thứ xung trở nên nhẹ nhàng trữ tình hơn, hương thơm của cỏ cây hoa lá, các trái chín trong vườn hòa quện vào nhau trở thành một bức tranh ngày hè tuyệt sắc.

Bài thơ "Cảnh ngày hè" được tác giả Nguyễn Trãi sử dụng cách ngắt nhịp tăng dần đều thể hiện sự thư thái, ung dung, tự do tự tại của tác giả khi không còn phải ở chốn quan trường có nhiều thói xu nịnh, đấu đá. Trong bối cảnh triều đình phong kiến lúc đó có nhiều suy thoái, nhiều chính sách đưa  ra không hợp lòng dân. Cuộc sống của người dân có nhiều khốn khỏ Nguyễn Trãi không thể đứng yên nên ông bất đồng quan điểm với nhiều người. Trong con người của Nguyễn Trãi luôn muốn đóng góp sức mình để xây dựng một quê hương đất nước ngày càng phồn vinh, hạnh phúc. Đó chính là một nụ cười vô cùng cảm động xúc động.

Xem thêm:  Hướng dẫn trả lời những câu hỏi trong bài "Sự giàu đẹp của Tiếng Việt" - Đặng Thai Mai

Phân tích bài thơ Cảnh ngày hè của Nguyễn Trãi

 Phân tích bài thơ Cảnh ngày hè

Trong bức tranh ngày hè tác giả Nguyễn Trãi đã nhắc tới nhiều loài cây như cây hòe, cây thạch lựu, cây hồng thạch lựu… Mùa nào tác giả cũng có những món ăn ngon cho riêng mình, thưởng thức cuộc sống của người nông nhân nhàn hạ. Và thiên nhiên vô cùng đầy xúc động, cảnh đẹp của ngày hè vô cùng bắt mắt thu hút người đọc. Màu hoa đỏ tươi chính là điểm nhấn cho toàn bộ bức tranh, những cành lá xanh tươi, bung mình trong ánh nắng mặt trời. Những bông hoa sen tỏa hương thơm ngát, mùi hương thơm của hoa sen lúc nào cũng vô cùng quyến rũ. 

Hòe lục đùn đùn rán rợp giương
Thách lưu hiên còn phun thức đỏ
Hồng liên trì đã tiễn mùi hương

Nhịp thơ có thây đổi nhịp nhàng vô cùng nhẹ nhàng uyển chuyển cho toàn bộ khổ thơ. Nhịp thơ được ngắt nhịp 3/4 tạo thành mạch thơ vô cùng uyển chuyển. Trong khổ thơ như thể hiện cuộc sống vô cùng thanh nhàn của một người đã từng có nhiều cống hiến cho đất nước nhưng nay đã sống cuộc sống thanh bình hiền hòa, chỉ mong quốc thái dân an. Tác giả Nguyễn Trãi không chỉ dừng ở viêc miêu tả cảnh vật thiên nhiên mà ông còn diễn tả cuộc sống của những người dân xung quanh mình. Cuộc sống của những người dân lao động những âm thanh xôn xao, của một chợ ngư phủ, nhưng nay không còn nữa bởi không khí nhộn nhịp đã xa.

Xem thêm:  Bình luận câu nói: Có nhân hậu mới biết đồng cảm và sẻ chia

Lao xao chợ cá làng ngư phủ
Dắng dỏi cầm dương ve lầu tịch dương

Trong từng câu thơ thể hiện rõ tậm trạng của tác giả Nguyễn Trãi khi thấy cuộc sống của những người dân đang có nhiều thay đổi từ thiên nhiên tới co người. Tác giả nuối tiếc cảnh sầm uất của chợ cá, những xôn xao của làng ngư phủ, nhưng tất cả chỉ là quá khứ cảnh chợ tan luôn gợi lên trong lòng người một nỗi buồn man mác. Trong lòng tác giả Nguyễn Trãi luôn mong muốn người dân lao động trên quê hương mình có một cuộc sông thanh bình, quốc thái dân an, khi cuộc sống của người dân chưa ổn định thì tác giả luô lo lắng.

Dễ có Ngu cầm đàn một tiếng
Dân giàu đủ khắp đòi phương

Trong hai câu kết của bài thơ "Cảnh ngày hè" tác giả Nguyễn Trãi thể hiện rõ mong ước của mình muốn cho người dân có cuộc sống ấm no thế là đủ. Những mơ ước mong muốn của tác giả Nguyễn Trãi thể hiện một tâm hồn cao đẹp luôn lo cho dân cho nước, dù ông không còn làm quan nhưng trái tim của ông luôn hướng tới những người dân lao động thấp kém.
Trong trái tim của tác giả luôn giàu lòng nhân ái, với ông chỉ cần những người dân hạnh phúc còn lại tất cả những giấc mơ mũ áo đều không có ý nghĩa gì

Xem thêm:  Suy nghĩ về gian lận trong thi cử của học sinh hiện nay

Bài thơ "Cảnh ngày hè" của Nguyễn Trãi thể hiện rõ tinh thần yêu nước thương dân của tác giả, dù ông không con làm quan từ bỏ mũ áo để về làm người nông dân thanh nhàn nhưng ông vẫn luôn ưu phiền và lo lắng cho cuộc sống của người dân.

Mai Hoàng

Check Also

Suy nghĩ về câu “Ăn quả nhớ kẻ trồng cây”

Suy nghĩ về câu “Ăn quả nhớ kẻ trồng cây”

Đề bài: Em có suy nghĩ về câu “Ăn quả nhớ kẻ trồng cây” Bài …

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *